Biznes

IQ əleyhinə mədəniyyət

IQ əleyhinə mədəniyyət

Dünyada IQ səviyyəsinin doxsandan aşağı düşməsinin səbəbi nədir?

Burada söhbət cəmiyyətdə baş verən mədəni dəyişikliklərdən və sivilizaciyanın mümkün olan ölümünnən gedir,. XX əsr ərzində insanlar belə hesab edirlər ki,  ən yaxşı intellekt və biliklər uşaqlar üçün ən yaxşı həyat şansını təmin edir. Bu şübhəsiz ideyanı cavan nəslə fasiləsiz olaeaq təlqin edirdilər.  «Təhsilin üstünlüyü əlaməti» gəncləri biliklər ilə bağlı yarışmağa sövq etmişdir – və yalnız bunu həddən artıq mürəkkəb olaraq qəbul edən uşaqlar digər yolu açmağa  cəhd göstərmişdirlər. İstənilən halda, hətta onlar biliklərə qarşı hörmət və ehtiram duymuşdurlar.

 İndi isə XXI əsrə keçək. 2019 cu ildə yaşamaq və şərti olaraq Kim Kardaşyanın ali təhsili sayəsində həyatda nəyəsə nail olduğunu düşünmək qeyri – mümkündür – axı onun hər şeyi var.

Bizim əcdadımız  40 min il bundan əvvəl həmin neondertal insan kimi indikindən fərqli olaraq  5-10% artıq beynə və təfəkkürə malik olmuşdur. Bunun səbəbi isə çox sadədir: biz öz beynimizin imkanlarından daha intensiv şəkildə istifadə etmirik, çünki dərindən ixtisaslaşma yalnız məhdud sahə haqqında düşünməyə imkan verir.

Bu isə mədəniyyətin hər hansı bir smartfonlar, planşrtlər və digər elektronika texnoloqiya olmadan beynin inkişaf səviyyəsini azalda biləcəyi ilə bağlı tipik nümunədir. Eyni adlı effektin ilk ixtiraçısı olan Flinnin bizim dövrümüz haqqında qeyd etdiyi kimi: «Vizual mədəniyyətin [qavrayışın] mədəniyyəti o deməkdir ki, tarix kitablarını və ya uzun romanları daha az insan oxuyur.

İnsanlar indiki dövrün çərçivəsindən kənara çıxmırlar və buna görə də, bu, kənardan verilən informasiyaya qarşı onları dayanıqsız edir – çünki onların sırf özlərinə “xas” olan və onlara diktə olunan fikrə qarşı müqavimət göstərəcəyi heç nəyi yoxdur. Analitik bacarıqların təkmilləşdirilməsi [daha da artıq] heç də sizi ən yaxşı vətəndaşa çevirmir».

Ümumilikdə, tarixdə artıq oxşar nümunələr, biliklərin həddən artıq fövqaladə olmaları haqqında daha erkən təsəvvürlərin özünəməxsus şəkildə “genişlənməsi” mövcuddur. ABŞ – nın qara camaatı məişət mədəniyyətində agdərili əhaliyə qarşıdurmağa cəhd göstərərsə də, agdərili əhaliöz həyatını qaydaya salmağa, planlaşdırmağa və ya həddən artıq “ağıllı” hərəkət etməyə cəhd göstərən zəncilərə uzun – uzadı  rişxənd edirdi.  

Yekunlar təmamilə gözləniləndir: məhz  afrikalı amerikalılar Ştatlarda  IQ əsasən ən aşağı nəticələri nümayiş etdirir. Burada məsələ heç də genlə bağlı deyil. ABŞ – na bu yaxınlarda Karib hövzəsinin ölkələrindən təşrif buyurmuş və buna görə də, yerli zəncilərin submədəniyyətinin çərçivəsinə sığmayan eyni zəncilər həddən artıq normal IQ nümayiş etdirirlər. Bir çox hallarda bəzən oxaşr vəziyyəti bizim həmvətənlərimiz arasında da müşahidə etmək mümkündür.

Övladına «Cəhənnəm olsun təhsil» deyən valideynlər, 20 il bundan əvvəl öz sosial mühitindən geridə qalmış insan kimi qəbul olunardılar.  Bu gün «Cəhhənəm olsun qeyri – kafi qiymət» - fikri normal reaksiya doğurur. Və əksəriyyət hətta uşaqları ən aşağı qiymətlərə sakit yanaşmağı təlqin etməyə çağırırlar.  

Məktəbi bitirən zaman IQ norma daxilində dərsdəki səylərin intensivliyi ilə müsbət şəkildə əlaqədardır. Deməli, o, müasir mədəni dəyişikliklər şəraitində azala bilər. Lakin, bu, uşaqların doğrudan da “səfeh” olacaqlarına dəlalət etmir – onlar sadəcə olaraq daha az oxuyurlar, bu isə tam fərqli anlayışlardır. 

IQ əleyhinə mədəniyyət   

 

Axırıncı

kosmik səyahətə

Hər kəsi kosmik səyahətə göndərməyə hazır olan şirkətlər

Bu gün hər kəsi kosmosa səyahətə göndərmək daha real olub. Qeyd etmək lazımdır ki, planetlər arası turlar – çox bahalı zövqdür,

Mobil oyunların faydası

Mobil oyunların faydası

Mobil oyunlar oynamaq çox yayğındır. Dünyadakı insanların hər üçündən biri mobil oyunçulardır. Mobil oyunlar dünya

Güclü qalmaq üçün tövsiyələr

Güclü qalmaq üçün tövsiyələr

Çətin şəraitdə bir çox insanların duyğuları partlayır. Çox vaxt əziyyət çəkirlər və özlərini idarə edə bilmirlər.

Elektron kontakt linzalar

Elektron kontakt linzalar

Bunu dəfələrlə filmlərdə görmüşük; kiminsə gözünün qabağından heç bir monitora ehtiyac olmadan çoxlu miqdarda ötüb-keçən

Gənc sahibkarlar

Gənc sahibkarların biznes təcrübələri

Sahibkarlıq istedadı və ilhamı yaş tanımır. Bəzi istedadlı gənc təşəbbüskarların lotereya bileti almaq və ya sürücülük vəsiqəsi

moda

Tarixin ən böyük moda sahibkarları

Ralf Lauren dedikdə ağıla dəbdəbəli lüks həyat yaşayan amerikalı gəlir. Nyu-Yorkda doğulan modelyerin istədiyi də məhz bu idi.

Sümüklər danışa bilsəydi

Sümüklər danışa bilsəydi

Dil nitq insanları digər heyvanlardan ayıran bir və əsas əlamətlərdən biridir. Sözlər bizə mürəkkəb fikirləri çatdırmaq

Leonardo da Viçi

Leonardo da Viçi fiziki xüsusiyyəti sayəsində dahi olmuşdur

Yağlı boya ilə çəkilən rəsm əsərlərinin, heykəllərin və şəkillərin təhlili göstərmişdir ki, İntibah dövrünün dühası ola bilsin

Lesoto haqqında maraqlı faktlar

Lesoto haqqında maraqlı faktlar

Afrikanın yalnız üç ölkəsində monarxiya sistemi var və Lesoto da onlardan biridir. Digər ikisi isə Esvatini və

İsrail haqqında maraqlı faktlar

İsrail haqqında maraqlı faktlar

İsraildə rus dilini eşidə biləcəyiniz bir çox yer var. Buradakı rəsmi dil yalnız İvrit dilidir və ərəb əhalisinin çox

'Lazer' nə deməkdir?

'Lazer' nə deməkdir?

Elektromaqnit şüalanmasının stimullaşdırılmış emissiyasına əsaslanan optik gücləndirmə prosesi ilə işıq yayan lazerin,

Steve Jobs

Steve Jobs haqqında bilmədiyiniz 10 şey

Apple şirkətinin sədri və baş icraçı direktoru, Steve Wozniak və Ronald Wayne ilə birlikdə şirkəti quran amerikalı sahibkar, marketoloq və

Diş həkimliyin tarixi

Diş həkimliyin tarixi

Diş həkiminə getmək, təsəvvür etdiyinizdən daha uzun bir tarixə malikdir. Tədqiqatçılar bu yaxınlarda aşkar edilmiş

Qandi

Qandinin özünü dərk etmə sirləri

Mohandus K. Qandi Hindistanın azadlığı üçün mübarizə aparmışdır. O, mərhəmətli və zorakılığa qarşı olanlardan biri idi.

'Google' adı necə yaranıb?

'Google' adı necə yaranıb?

Larry Page və Sergey Brin Stanford Universitetində Ph.D. tələbələri ikən hal-hazırda internetlə əlaqəli xidmətlər və